Ευρωεκλογές: έδρες, ημερομηνίες, κόμματα

Οι κρίσιμες ημερομηνίες

* 22η-25η Μαΐου: Διεξαγωγή εκλογών στις 28 χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανάδειξη των νέων μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

* 27η Μαΐου: Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χέρμαν Βαν Ρομπάι υποδέχεται στις Βρυξέλλες τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων των 28 για να συζητήσουν το θέμα της διαδοχής του Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο στην προεδρία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

* Ιούνιος: Συγκρότηση των πολιτικών ομάδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Για το σχηματισμό μιας ομάδας απαιτούνται 25 ευρωβουλευτές προερχόμενοι από τουλάχιστον το ένα τέταρτο των χωρών-μελών, δηλαδή εκλεγμένων σε επτά διαφορετικές χώρες.

* 1η-3η Ιουλίου: Πρώτη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και εκλογή του προέδρου του. Για να εκλεγεί ένας υποψήφιος θα πρέπει να συγκεντρώσει την απόλυτη πλειοψηφία επί των ψηφισάντων.

* 14η-17η Ιουλίου: Δεύτερη ολομέλεια και εκλογή του προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, που αποτελείται από τους ηγέτες των χωρών-μελών, προτείνει έναν υποψήφιο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών. Η υποψηφιότητά του θα πρέπει να εγκριθεί από την πλειοψηφία των μελών της Ευρωβουλής, δηλαδή να συγκεντρώσει τουλάχιστον 376 ψήφους. Εάν η υποψηφιότητα απορριφθεί, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έχει στη διάθεσή του έναν μήνα για να προτείνει άλλον υποψήφιο.

Από τη στιγμή που θα εκλεγεί ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, σε συνεννόηση μαζί του, συντάσσει τη λίστα με τους Επιτρόπους, έναν ανά χώρα-μέλος.
* Σεπτέμβριος: Δημόσιες ακροάσεις των επιτρόπων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στο παρελθόν οι ακροάσεις αυτές οδήγησαν κάποιες φορές στην απόσυρση της υποψηφιότητας ενός επιτρόπου ή στην τροποποίηση του χαρτοφυλακίου του.

* Οκτώβριος: Ο πρόεδρος της Επιτροπής παρουσιάζει την ομάδα των Επιτρόπων και το πρόγραμμά του σε συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ακολουθεί ψηφοφορία για την έγκριση του συνόλου της Επιτροπής.

* Νοέμβριος: Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των 28 επιλέγουν τον νέο πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, που θα διαδεχθεί τον Χέρμαν Βαν Ρομπάι.

Κατανομή των εδρών στο νέο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ανά χώρα

Αυστρία 18
Βέλγιο 21
Βουλγαρία 17
Βρετανία 73
Γαλλία 74
Γερμανία 96
Δανία 13
Ελλάδα 21
Εσθονία 6
Ιρλανδία 11
Ισπανία 54
Ιταλία 73
Κροατία 11
Κύπρος 6
Λετονία 8
Λιθουανία 11
Λουξεμβούργο 6
Μάλτα 6
Ολλανδία 26
Ουγγαρία 21
Πολωνία 51
Πορτογαλία 21
Ρουμανία 32
Σλοβακία 13
Σλοβενία 8
Σουηδία 20
Τσεχία 21
Φινλανδία 13

Κόμματα και υποψηφιότητες

Οι εκλογές για την ανάδειξη των 751 βουλευτών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, των εκπροσώπων 500 εκατομμυρίων Ευρωπαίων, θα διεξαχθούν από την 22η έως την 25η Μαΐου στις 28 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Την 22η Μαΐου ψηφίζουν η Βρετανία και η Ολλανδία, την 23η η Ιρλανδία και η Τσεχία, την 24η η Λετονία και η Σλοβακία και την 25η όλες οι υπόλοιπες χώρες. Δικαίωμα ψήφου έχουν περίπου 400 εκατομμύρια Ευρωπαίοι πολίτες. Τα αποτελέσματα απ’ όλες τις χώρες θα ανακοινωθούν επίσημα αφού κλείσουν και τα τελευταία εκλογικά τμήματα, αυτά της Ιταλίας, τα μεσάνυχτα της Κυριακής 25ης Μαΐου (ώρα Ελλάδας).

Μετά την ένταξη της Κροατίας στην ΕΕ, τον Ιούλιο του 2013, ο αριθμός των ευρωβουλευτών ανήλθε στους 766. Στις εκλογές αυτές ωστόσο ο αριθμός τους θα μειωθεί στους 751, όπως προβλέπει η Συνθήκη της Λισαβόνας. Οι έδρες κατανέμονται μεταξύ των κρατών με βάση την αρχή της φθίνουσας αναλογικότητας: οι μεγαλύτερες σε πληθυσμό χώρες εκπροσωπούνται από περισσότερους ευρωβουλευτές, αλλά οι μικρότερες έχουν μεγαλύτερο αριθμό ευρωβουλευτών από εκείνον που θα είχαν εάν εφαρμοζόταν η αρχή της αναλογικότητας.

Από το 1979, όταν διεξήχθησαν οι πρώτες ευρωεκλογές, οι ευρωβουλευτές εκλέγονται με άμεση και καθολική ψηφοφορία για πενταετή θητεία. Οι φετινές είναι οι όγδοες ευρωεκλογές κατά σειρά. Στο παρελθόν, τα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ήταν ταυτοχρόνως και μέλη των εθνικών κοινοβουλίων των ευρωπαϊκών χωρών.

Το ποσοστό συμμετοχής στις ευρωεκλογές φθίνει με τα χρόνια. Το 1979 είχε ανέλθει στο 63%, όμως 30 χρόνια αργότερα είχε πέσει στο 43%.

Μολονότι τα εθνικά συμφέροντα κάθε χώρας παίζουν το ρόλο τους στις ψηφοφορίες, οι ευρωβουλευτές δεν συγκροτούν εθνικές, αλλά πολιτικές ομάδες. Στην απερχόμενη ευρωβουλή υπάρχουν επτά τέτοιες ομάδες: το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, η Ομάδα της Προοδευτικής Συμμαχίας των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, η Ομάδα της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών για την Ευρώπη, η Ομάδα των Πρασίνων, το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς, η Ομάδα των Ευρωπαίων Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών (κυρίως Βρετανοί, Πολωνοί και Τσέχοι) και η Ευρώπη Ελευθερίας και Δημοκρατίας (ευρωσκεπτικιστές, κυρίως Βρετανοί και Πολωνοί). Τριάντα τρεις ευρωβουλευτές είναι ανεξάρτητοι, μη εγγεγραμμένοι δηλαδή σε κάποιον πολιτικό σχηματισμό. Η ακροδεξιά ελπίζει ότι θα μπορέσει να συγκροτήσει την όγδοη πολιτική ομάδα, εφόσον το γαλλικό Εθνικό Μέτωπο και το ολλανδικό Λαϊκό Κόμμα καταφέρουν να εκλέξουν ικανό αριθμό ευρωβουλευτών.

Μετά τις ευρωεκλογές θα αναδειχθούν ο νέος πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και οι 28 Επίτροποι, ένας από κάθε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η θητεία των οποίων είναι επίσης πενταετής. Για πρώτη φορά, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στη θέση του απερχόμενου Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, θα εκλεγεί από τους ηγέτες των χωρών-μελών, αφού λάβουν υπόψη τους τα αποτελέσματα των εκλογών. Αυτό σημαίνει ότι θα μπορούσαν να εκλέξουν κάποιον από τους υποψηφίους που ανήκει σε διαφορετική πολιτική ομάδα από τη δική τους.

Σε κάθε περίπτωση, ο διορισμός του θα πρέπει να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές συνθήκες, η έδρα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου βρίσκεται στο Στρασβούργο, όπου διεξάγονται 12 ολομέλειες κάθε έτος, μία κάθε μήνα. Οι ευρωβουλευτές παραμένουν στη Γαλλία μόνο για 4 ημέρες κάθε φορά, καθώς το υπόλοιπο διάστημα εργάζονται από τις Βρυξέλλες. Κάθε μήνα 5.000 άνθρωποι – ευρωβουλευτές, βοηθοί, υπάλληλοι, εκπρόσωποι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, διερμηνείς και άλλοι – μετακινούνται από τη μία πόλη στην άλλη.

You may also like

Μέρκελ: Θα εξαντλήσω την τετραετία

Η Άγγελα Μέρκελ κατέστησε σήμερα σαφές ότι προτίθεται